Komisja Europejska: podejrzenia zafałszowania żywności. W raporcie także produkty mięsne z Polski

Komisja Europejska opublikowała raport dotyczący podejrzeń niezgodności i możliwych nadużyć w unijnym łańcuchu rolno-spożywczym za wrzesień 2026 roku. Wśród opisanych przypadków znalazły się zgłoszenia dotyczące produktów mięsnych powiązanych z Polską. Wskazywano między innymi na rozbieżności w deklarowanej zawartości mięsa, wątpliwości dotyczące składu oraz problemy z identyfikowalnością surowca.

Dla restauracji, barów, pizzerii i firm cateringowych raport jest przypomnieniem, że kontrola dostaw nie powinna kończyć się na sprawdzeniu ceny i wyglądu produktu. Szczególnej uwagi wymagają mięso i produkty przetworzone, których rzeczywistego składu nie da się wiarygodnie ocenić podczas odbioru.

Ważne zastrzeżenie: raport opisuje podejrzenia niezgodności, a nie prawomocnie potwierdzone przypadki oszustwa. Nie jest również listą produktów wycofanych z rynku ani ostrzeżeniem, że wszystkie wymienione towary stanowią zagrożenie dla zdrowia.

164 podejrzenia spośród 803 zgłoszeń

Według raportu za wrzesień 2026 roku Komisja Europejska wybrała 164 podejrzenia niezgodności spośród 803 powiadomień zarejestrowanych w systemie iRASFF.

Najwięcej zgłoszeń dotyczyło żywności dietetycznej, suplementów i produktów wzbogacanych. Kolejne miejsca zajęły ryby i produkty rybne oraz mięso i produkty mięsne. W raporcie znalazły się również przypadki dotyczące między innymi tłuszczów i olejów, produktów zbożowych, piekarniczych i wyrobów cukierniczych.

Dane pochodzą z unijnej sieci współpracy Alert and Cooperation Network (ACN), która łączy trzy systemy: Rapid Alert System for Food and Feed (RASFF), Administrative Assistance and Cooperation Network (AAC) oraz Agri-Food Fraud Network (FFN).

Raport obejmuje sprawy o charakterze transgranicznym, przekazywane między państwami. Nie uwzględnia wszystkich niezgodności wykrywanych podczas krajowych kontroli, jeżeli nie zostały zgłoszone do unijnej sieci.

Jakie podejrzenia dotyczyły produktów z Polski

Wśród zgłoszeń dotyczących mięsa i produktów mięsnych znalazły się przypadki, w których jako kraj pochodzenia wskazano Polskę.

Jednym z przykładów było mięso wieprzowe w puszce. Na etykiecie deklarowano 89 proc. zawartości mięsa, natomiast w badaniu uzyskano wynik 78,6 proc. Zgłoszenie przekazały Czechy.

W raporcie znalazły się również wpisy dotyczące produktów kebabowych z kurczaka i indyka. Wskazywano na podejrzenia niezgodności składu, w tym brak deklarowanego składnika oraz obecność DNA innego gatunku mięsa niż wynikało z opisu produktu.

Kolejny przypadek dotyczył produktu typu chorizo, w którym zgłoszono podejrzenie przekroczenia dopuszczalnego poziomu azotynów.

Osobno odnotowano zgłoszenie przekazane przez Polskę dotyczące mrożonej wieprzowiny. Wątpliwości dotyczyły dokumentacji i możliwości ustalenia pochodzenia surowca. W tym przypadku kraj pochodzenia określono jako nieznany.

Warto pamiętać, że wskazanie Polski w polu kraju pochodzenia nie oznacza automatycznie, że raport identyfikuje konkretnego producenta lub dostawcę. Publikowane zestawienie nie jest też rozstrzygnięciem postępowania wobec danego podmiotu.

Co oznaczają te nieprawidłowości dla gastronomii

Zgłoszone przypadki pokazują kilka obszarów, na które restauratorzy powinni zwracać uwagę przy zakupie mięsa i produktów przetworzonych.

Zawartość mięsa. Produkt może zawierać mniej mięsa, niż deklaruje etykieta. Ma to znaczenie nie tylko dla jakości, ale również dla kalkulacji kosztu porcji i rzeczywistej wartości zakupionego surowca.

Gatunek mięsa. Jeżeli produkt jest sprzedawany jako drobiowy, wołowy lub wieprzowy, jego skład powinien odpowiadać deklaracji. Rozbieżności mogą wpływać na zgodność z recepturą, opisem w menu i informacjami przekazywanymi gościom.

Dodatki technologiczne. W przypadku produktów mięsnych istotne jest również przestrzeganie limitów dotyczących substancji dodatkowych, w tym azotynów. Samo sprawdzenie etykiety nie zawsze pozwala ocenić rzeczywistą zawartość składników.

Identyfikowalność. Brak dokumentów lub rozbieżności między oznaczeniem produktu a dokumentacją utrudniają ustalenie, skąd pochodzi surowiec i do jakiej partii należy.

Co sprawdzać przy odbiorze mięsa i produktów przetworzonych

Restauracja nie jest w stanie samodzielnie wykonać badań laboratoryjnych każdej dostawy. Może jednak ograniczyć ryzyko, stosując powtarzalną procedurę kontroli.

Przy odbiorze warto sprawdzać:

• nazwę i specyfikację produktu w odniesieniu do zamówienia,
• deklarowany gatunek mięsa i skład produktu,
• zawartość mięsa wskazaną przez producenta,
• kraj pochodzenia, jeśli jest deklarowany,
• oznaczenie partii i termin przydatności,
• zgodność etykiety z dokumentami dostawy,
• możliwość uzyskania od dostawcy dokumentacji potwierdzającej pochodzenie i specyfikację produktu.

Szczególną uwagę warto poświęcić produktom kebabowym, wędlinom, mięsu mrożonemu i innym wyrobom przetworzonym. W ich przypadku skład może mieć bezpośredni wpływ na koszt porcji, zgodność z recepturą i informacje przekazywane klientom.

Jeżeli dokumentacja nie zgadza się z oznaczeniem produktu, warto wyjaśnić rozbieżność z dostawcą przed wykorzystaniem surowca. Powtarzające się problemy powinny być sygnałem do ponownej oceny współpracy z danym dostawcą.

Kontrola dostaw to również kontrola kosztów

Nieprawidłowy skład produktu może oznaczać, że restauracja płaci za surowiec o innych parametrach, niż zakładała. W przypadku mięsa i produktów przetworzonych wpływa to na powtarzalność receptur, wielkość porcji i kalkulację food cost.

Dlatego warto traktować dokumentację dostaw jako element zarządzania lokalem, a nie wyłącznie formalność. Stockuj pomaga uporządkować informacje o produktach, dostawcach i zakupach, aby łatwiej porównywać specyfikacje, kontrolować ceny i wracać do danych dotyczących zaopatrzenia.

Źródła: Komisja Europejska, „September 2026 - Monthly report on EU Agri-Food Fraud Suspicions", opublikowany w październiku 2026 roku; Komisja Europejska, informacje o metodologii miesięcznych raportów dotyczących podejrzeń nadużyć w łańcuchu rolno-spożywczym.