Żywność z Mercosur pod kontrolą IJHARS. Nieprawidłowości także w oznaczeniu pochodzenia

Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (IJHARS) opublikowała wyniki kontroli produktów z państw Mercosur. Od 1 maja do 15 października 2026 roku inspektorzy sprawdzili 2066 partii na granicy oraz 70 partii dostępnych na polskim rynku.

Dla restauracji korzystających z importowanych surowców najważniejszy jest praktyczny wniosek: opis produktu i deklarowany kraj pochodzenia powinny zgadzać się z dokumentami dostawy. Kontrole wykazały nieprawidłowości w oznakowaniu, a na rynku krajowym także przypadek wskazania Polski zamiast Brazylii jako kraju pochodzenia.

Wyniki dotyczą jakości handlowej, oznakowania i zgodności produktów z wymaganiami. Nie są dowodem, że żywność z państw Mercosur jest ogólnie niebezpieczna. IJHARS nie zastępuje inspekcji sanitarnych, weterynaryjnych ani fitosanitarnych, które kontrolują inne aspekty bezpieczeństwa żywności.

Co wykazały kontrole

Miejsce kontroli	Skontrolowane partie	Partie z nieprawidłowościami
Granica	2066	13, czyli około 0,6%
Rynek krajowy	70 w 46 podmiotach	8, czyli około 11,4%

Kontrole obejmowały okres od 1 maja do 15 października 2026 roku. Na granicy 12 partii objęto decyzjami zakazującymi wprowadzenia do obrotu, a w przypadku jednej nakazano działania mające doprowadzić produkt do zgodności z wymaganiami jakości handlowej.

Wśród kontrolowanych towarów były między innymi orzeszki ziemne, mrożone ryby, kukurydza, kawa, wino, miód i ryż. Najwięcej partii pochodziło z Argentyny i Brazylii.

Na granicy nieprawidłowości dotyczyły przede wszystkim oznakowania, wyników badań laboratoryjnych i oceny sensorycznej. Na rynku krajowym inspektorzy wykryli między innymi błędne oznaczenie kraju pochodzenia, niepełne dane producenta oraz rozbieżności między deklarowaną a oznaczoną laboratoryjnie zawartością białka.

Kraj pochodzenia musi zgadzać się z dokumentami

W kontroli rynku krajowego stwierdzono przypadek oznaczenia produktu jako pochodzącego z Polski, choć dokumenty wskazywały na Brazylię. IJHARS odnotowała również niepełne lub nieprawidłowe nazwy produktów oraz brak wymaganych informacji.

Dla restauracji ma to znaczenie szczególnie wtedy, gdy lokal informuje gości o pochodzeniu składników, na przykład w menu, na stronie internetowej lub w materiałach promocyjnych. Takiej informacji nie warto opierać wyłącznie na opisie handlowym dostawcy. Powinna być możliwa do potwierdzenia w dokumentacji dotyczącej konkretnego produktu.

Osobna kwestia: ograniczenia importu wybranych produktów z Brazylii

Niezależnie od kontroli IJHARS, od 3 września 2026 roku obowiązują unijne ograniczenia importu określonych produktów pochodzenia zwierzęcego z Brazylii. Obejmują między innymi wybrane mięso wołowe i drobiowe oraz ich przetwory, jaja i produkty jajeczne, miód, koninę i produkty akwakultury.

Ograniczenia dotyczą konkretnych kategorii produktów i wynikają z wymagań UE dotyczących stosowania przeciwdrobnoustrojowych produktów leczniczych u zwierząt. Nie oznaczają zakazu importu wszystkich towarów z Brazylii ani całej żywności z państw Mercosur. Mogą jednak wpływać na dostępność części surowców i wymagają sprawdzenia, czy dana kategoria produktu jest objęta ograniczeniami.

Co restauracja może zrobić w praktyce

Przy odbiorze dostawy warto porównać nazwę produktu, kraj pochodzenia i dane dostawcy z dokumentami. W przypadku surowców, których pochodzenie komunikujesz gościom, zachowaj dokumentację pozwalającą potwierdzić tę informację. W razie rozbieżności wstrzymaj wykorzystanie niejasnego oznaczenia i wyjaśnij sprawę z dostawcą.

Nie jest to powód, by automatycznie rezygnować z produktów importowanych. To przypomnienie, że zgodność dokumentów, oznakowanie i identyfikowalność partii są elementem kontroli dostaw niezależnie od kraju pochodzenia.

Stockuj może pomóc uporządkować dane o produktach, dostawcach i zakupach, aby łatwiej wrócić do informacji o surowcu i jego dostawie.

Źródła: IJHARS, „Kontrola artykułów rolno-spożywczych pochodzących z krajów Mercosur", 2 listopada 2026 roku; Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, „Żywność z krajów Mercosur pod kontrolą", 3 listopada 2026 roku.